Maniler
Mani toplum yaşantısının bir çok kesimine ait rekabet ve hicve dayalı konularla beslenerek şiir tarzında söylenen kalıp sözlerdir. Kafiyeli sözler olan maniler hece ölçüsü bakımından yedi heceli ölçüye uyarlar. Nevşehir yöresindeki maniler daha çok kız – erkek rekabeti düğün, ramazan, çalışma (Irgatlık, halı, dokuma), yarışma (Yüzük oyunu, Hörbüç oyunu) gibi ortamlarda söylenmektedir.
Yöreden Tesbit Edilen Manilerden Örnekler
I
Kapı kapı aralık
Kızlar onbin liralık
Oğlanları sorarsan
Fıçıda kokmuş balık
Kapıdan bakan oğlan
Sümüğü sarkan oğlan
Ne ardıma düşüyon
Horozdan korkan oğlan
Ey hürüdü hürüdü
Dağı duman bürüdü
Gelsene gavur oğlu
Cepte çerez çürüdü
Kapı kapı gezerim
İnci mercan dizerim
Senin gibi oğlanı
Ökçeminen ezerim
Damdan odun atarım
Gölgesinde yatarım
Senin gibi oğlanı
At bokuna katarım
Kızların sürüsüne
II
Halı dokurum halı
Bitmiyor gavur malı
Halı icad olalı
Kızların benzi sarı
III
Kaynanam kara harar
Damda başını tarar
Ölürse kefeni zarar
Ölmezse yaprak sarar
IV
Eli elçekli gelin
Kolu kolçamlı gelin
Oğlanı ben doğurdum
Kılamada bacaklı gelin
V
Armudun irisine
Taş attım birisine
Beni çoban etseler
Kızların sürüsüne
süper ama daha fazla olabilirdi